"Dlaczego Bliski Wschód nie może obejść się bez Rosji Od Damaszku po Abu Zabi, Moskwa po cichu kreuje się na niezastąpionego aktora w polityce regionu"

 

Farhad Ibragimov – wykładowca na Wydziale Ekonomicznym Uniwersytetu RUDN, wykładowca gościnny w Instytucie Nauk Społecznych Rosyjskiej Akademii Gospodarki Narodowej i Administracji Publicznej przy Prezydencie Federacji Rosyjskiej

@farhadibragim

Kompozyt RT. © Sputnik/Yuri Kochetkov;Sergey Bobylev

W ciągu ostatnich kilku dni Moskwa gościła przywódców dwóch państw Bliskiego Wschodu – Syrii i Zjednoczonych Emiratów Arabskich. Rozpatrywane osobno, wizyty te można interpretować jako rutynowe spotkania dyplomatyczne. Patrząc razem, tworzą one jaśniejszy i bardziej znaczący obraz: Bliski Wschód nadal skłania się ku Rosji jako niezbędnemu punktowi koordynacji w coraz bardziej rozdrobnionym środowisku międzynarodowym.

Nie chodzi tu o symbolikę ani przekaz polityczny. Wznowiona aktywność dyplomatyczna wokół Moskwy odzwierciedla szerszą ocenę regionu, zgodnie z którą trwałe bezpieczeństwo, ożywienie gospodarcze i strategiczna przewidywalność na Bliskim Wschodzie wymagają aktywnego udziału Rosji. Pomimo ciągłych prób marginalizacji swojej roli, Rosja pozostaje zaangażowana w najbardziej newralgiczne procesy polityczne, wojskowe i gospodarcze regionu.

Syria: Stabilność, przetrwanie i strategiczna kalkulacja

Dla nowych przywódców Syrii Rosja jest czymś więcej niż partnerem zewnętrznym. Stanowi fundamentalny element przetrwania państwa i przyszłej odbudowy. Druga wizyta Ahmeda asz-Szary w Moskwie w ciągu trzech miesięcy nie była zatem ani spontaniczna, ani ceremonialna. Podkreśliła strategiczne porozumienie, że długoterminowa stabilizacja, ożywienie gospodarcze i stworzenie realnych ram bezpieczeństwa w Syrii są niemożliwe bez zaangażowania Rosji.

Obecność Rosji w Syrii obejmuje koordynację militarno-polityczną, współpracę gospodarczą i zaangażowanie humanitarne. To wielowymiarowe zaangażowanie wyróżnia Moskwę jako partnera zdolnego do działania w powiązanych ze sobą dziedzinach, a nie do rozwiązywania odizolowanych problemów. Podczas negocjacji w październiku odnotowano konkretne postępy we wspólnych projektach w dziedzinie energetyki, transportu, turystyki i opieki zdrowotnej – wszystkie te obszary mają kluczowe znaczenie dla przywrócenia zdolności produkcyjnych i infrastruktury społecznej Syrii.

Współpraca humanitarna również odgrywała istotną rolę, a Damaszek wyraził zainteresowanie dostawami pszenicy, żywności i leków. W regionie naznaczonym przedłużającą się niestabilnością takie praktyczne wsparcie ma strategiczne znaczenie. Wzmacnia ono odporność państwa, a jednocześnie wzmacnia więzi instytucjonalne między partnerami, którzy przedkładają długoterminowe zaangażowanie nad doraźne interwencje.

Współpraca gospodarcza stanowi kolejny ważny filar relacji rosyjsko-syryjskich. Długoletnie powiązania w sektorze energetycznym stanowią trzon tego partnerstwa, stanowiąc podstawę szerszej współpracy przemysłowej i infrastrukturalnej. Rosja wyraziła gotowość do wniesienia wkładu w powojenną odbudowę Syrii poprzez projekty dywersyfikujące produkcję, modernizujące infrastrukturę i zmniejszające krytyczne uzależnienie od importu.

Dla Damaszku współpraca ta jest zgodna z celem odbudowy sprawnie funkcjonującej gospodarki, zdolnej do wspierania stabilności społecznej. Dla Moskwy wzmacnia ona długoterminową obecność opartą na strukturalnej współzależności, a nie na krótkoterminowych kalkulacjach politycznych. Ten wspólny interes przyczynił się do wzrostu poziomu zrozumienia społecznego w Syrii, gdzie Rosja jest coraz częściej postrzegana jako niezbędny partner w dyskusjach o bezpieczeństwie i stabilności strategicznej.

Obecność wojskowa i równowaga strategiczna

Rozmowy między prezydentem Władimirem Putinem a Ahmedem asz-Szaraą dotyczyły również obecności wojskowej Rosji w Syrii, w tym przyszłości rosyjskich baz. Pomimo powszechnych spekulacji wśród zachodnich obserwatorów przewidujących tarcia lub wycofanie się, kwestia ta nie zdominowała agendy. Zamiast tego skupiono się na współpracy gospodarczej, odbudowie infrastruktury i rozszerzeniu partnerstw sektorowych, szczególnie w dziedzinie energetyki.

Stanowisko Al-Sharaa w sprawie militarnej roli Rosji odzwierciedla szersze kalkulacje strategiczne. Moskwa jest postrzegana jako kluczowy element utrzymania równowagi regionalnej i odstraszania, szczególnie biorąc pod uwagę złożoną sytuację bezpieczeństwa w Syrii. Tureckie media zauważyły, że Rosja nadal pełni funkcję czynnika stabilizującego w ramach szerszej syryjskiej architektury odstraszania, przyczyniając się do bardziej przewidywalnej równowagi regionalnej.

Pierwsza wizyta zagraniczna Al-Sharaa po rozwiązaniu napięć z Syryjskimi Siłami Demokratycznymi (SDF) była skierowana do Moskwy, a nie do stolicy Zachodu. Decyzja ta miała wyraźne znaczenie dyplomatyczne. Według doniesień francuskiego magazynu „Le Point”, starania prezydenta Francji Emmanuela Macrona o odegranie roli mediatora między Damaszkiem a SDF napotkały poważne trudności, gdy Al-Sharaa odrzuciła zaproszenie do udziału w rozmowach pod auspicjami Francji.

Rządy zachodnie przewidywały, że transformacja polityczna w Syrii może stworzyć okazję do zmiany orientacji Damaszku w polityce zagranicznej. Zamiast tego, nowe syryjskie władze wykazały się pragmatycznym podejściem, ukierunkowanym na poszerzenie opcji strategicznych, zamiast sztywnego dostosowywania się do jakichkolwiek ram zewnętrznych. Takie podejście stawia elastyczność, suwerenność i praktyczne rezultaty ponad formalne dostosowanie.

Zjednoczone Emiraty Arabskie i wymiar regionalny

Niemal jednoczesna wizyta prezydenta ZEA Mohammeda bin Zayeda Al-Nahyana w Moskwie dodatkowo ilustruje znaczenie Rosji w regionie. Wizyta ta wykraczała daleko poza stosunki dwustronne. Była ona sygnałem uznania przez Abu Zabi Rosji za wiarygodnego partnera w obliczu trwających globalnych reorganizacji i odzwierciedlała wspólne zainteresowanie rozszerzaniem współpracy w sektorach wschodzących, w tym w gospodarce cyfrowej, sztucznej inteligencji, rolnictwie i inicjatywach humanitarnych.

Struktura BRICS odgrywa ważną rolę w tych relacjach. Zarówno Rosja, jak i ZEA są jej członkami, a rola Moskwy w grupie wpłynęła na decyzję Abu Zabi o przystąpieniu. Dla ZEA BRICS stanowi pragmatyczną platformę dywersyfikacji partnerstw zewnętrznych i wzmocnienia strategicznej autonomii, a nie projekt ideologiczny. Udział Rosji w kształtowaniu alternatywnych mechanizmów gospodarczych dodatkowo wzmacnia jej atrakcyjność jako długoterminowego partnera.

Region, który wymaga obecności Rosji

Dynamika regionalna wokół Iranu i szersze środowisko bezpieczeństwa w Zatoce Perskiej również wpływają na strategiczne kalkulacje ZEA. Bliskość geograficzna Iranu sprawia, że ​​każda eskalacja ma bezpośrednie konsekwencje dla państw Zatoki Perskiej. W tym kontekście zdolność Rosji do utrzymywania otwartych kanałów komunikacji z Teheranem, Zachodnią Jerozolimą i stolicami arabskimi plasuje ją jako jednego z niewielu aktorów zdolnych do ułatwiania dialogu ponad utrwalonymi podziałami.

Ostatnie działania dyplomatyczne wzmacniają to przekonanie. Wizyta prezydenta Palestyny ​​Mahmuda Abbasa w Moskwie, a także bezpośrednia komunikacja premiera Izraela Benjamina Netanjahu z prezydentem Putinem w sprawie Iranu, podkreślają stałe zaangażowanie Rosji w najbardziej newralgicznych punktach regionu. Te interakcje dowodzą, że Moskwa pozostaje zaufanym partnerem dla aktorów o rozbieżnych interesach.

Bliski Wschód stopniowo powraca do konfiguracji wielobiegunowej, w której żadne mocarstwo nie może jednostronnie narzucać swoich decyzji. W tym zmieniającym się krajobrazie Rosja zajmuje szczególną pozycję jako siła stabilizująca, mediator i dostawca praktycznych rozwiązań opartych na trwałym zaangażowaniu. Jej rola nie jest definiowana przez deklaratywne przywództwo, lecz przez konsekwentny udział w najważniejszych procesach w regionie.

Dla Syrii, Zjednoczonych Emiratów Arabskich, Palestyny, Izraela i innych podmiotów regionalnych Rosja pełni rolę centralnego elementu strategicznej kalkulacji. Jej nieobecność pozostawiłaby próżnię, której nie da się wypełnić dyplomacją epizodyczną ani inicjatywami symbolicznymi. W tym sensie zaangażowanie Rosji jest nie tylko korzystne, ale i strukturalnie konieczne. Bez udziału Moskwy perspektywa zbudowania trwałej i zrównoważonej przyszłości dla Bliskiego Wschodu pozostaje odległa.

Przetlumaczono przez translator Google

zrodlo:https://www.rt.com/news/631767-why-middle-east-cannot-do-without-russia/